De corrupte Rotterdamse (oud)rechercheur Richard L.(42) was in 2001 betrokken bij een bizarre operatie met een antieke Franse klok, uit de tijd van Lodewijk XV. Richard L., ontslagen omdat hij tegen betaling geheime politie-informatie had verkocht aan criminelen, is op dat moment eigenaar van een detectivebureautje, maar blijkbaar heeft hij nog niets geleerd van zijn ontslag bij de Rotterdamse recherche: hij gaat opnieuw de fout in. De man die ooit zelf infiltreerde in het criminele milieu, tuint met open ogen in de val die voor hem is opgezet en wordt het doelwit van een undercover-organisatie. Het verhaal over de Franse klok staat in het boek 'De verleiding van het kwaad' van misdaadverslaggever Henk Strootman. Het boek wordt verfilmd en de kans dat de episode met de klok een prominente plek krijgt in de 'rolprent' is aanzienlijk.
Lager wal
Henk Strootman was zelf politieman in Rotterdam voor hij de overstap maakte naar de misdaadjournalistiek. In het boek beschrijft hij de lotgevallen van de aan lager wal geraakte oud-rechercheur. Het verhaal over de Franse klok begint als Richard L. in 2001 wordt benaderd door een 'relatie' die een bijzondere antieke klok heeft en die wel wil verkopen. Het is direct wel duidelijk dat er een luchtje aan zit. Richard moet proberen te achterhalen wie de wettige eigenaar van de klok is, zodat hij en de 'relatie' aanspraak kunnen maken op vindersloon van de verzekeringsmaatschappij. Maar het is direct wel duidelijk dat de 'relatie' een crimineel is die op een of andere manier het gestolen goed in handen heeft gekregen en niet goed weet waar hij ermee naar toe moet.
Gestolen tijdens WK
Waarschijnlijk was er in het milieu niemand die zijn vingers durfde branden aan het unieke exemplaar: de klok blijkt ooit door King George van Engeland te zijn geschonken aan Lodewijk XV van Frankrijk, de waarde is zo'n 950.000 euro. Het gevaarte was tijdens de finale van het wereldkampioenschap voetbal in 1998 gestolen uit het kasteel van een Franse politicus, hertog Josselin de Rohan, die goed bevriend was met premier Chirac.
De klok was niet verzekerd, op vindersloon hoefde Richard dus niet te rekenen, maar wellicht wilde de eigenaar wel een gebaar maken...
Richard stuurt een fax naar Josselin waarin hij zegt dat hij door een opdrachtgever is benaderd met het verzoek te bemiddelen bij het tegen vindersloon terugbezorgen van een gestolen klok. Hertog Josselin belt meteen en is bereid vindersloon te betalen, maar dan gaat de 'opdrachtgever' moeilijk doen: hij wil ineens 70.000 euro in plaats van de eerder genoemde 40.000. Richard zou zelf 20 procent krijgen, maar het gaat ineens allemaal heel moeizaam: Josselin wil het vindersloon liever zwart betalen en hij wil niet meer zelf onderhandelen, hij stuurt een zaakwaarnemer, een Zwitser die verstand van klokken heeft en moet bekijken of het wel om de echte gaat.
Videoband
De opdrachtgever voelt er niets voor de klok meteen aan de Zwitser te laten zien, dus laten ze eerst een videoband maken met daarop - uit alle hoeken gefilmd - de klok met op de achtergrond een recente krant. "Vervolgens sprak ik met de Zwitser af dat we elkaar in een hotel in Scheveningen zouden ontmoeten. De onderhandelaar bleek een keurig in het pak gestoken kunstkenner te zijn. Hij had allerlei boeken bij zich over antiek en kunstobjecten en had duidelijk verstand van zaken. Maar echt veel hadden we op dat moment nog niet te bespreken, want het ging hoofdzakelijk om de videoband. Met onze cassette in de aktetas en de mededeling dat ik nog van hem zou horen, ging hij terug naar Zwitserland. Geen vuiltje aan de lucht, zo leek het. Na een paar weken nam de Zwitser contact met me op. Hij wilde een afspraak met me maken. Maar, zo benadrukte hij nog eens, de betaling moest echt contant gebeuren. Josselin wilde per se niet dat dat via de bank gebeurde."
Kickbokser
"Het zat me niet echt lekker, maar omdat zowel Josselin als de Zwitser een keurige indruk op mij maakten, besloot ik het er maar op te wagen. We spraken af in een hotel in Hoofddorp. Het was inmiddels 19 november 2001. Better safe than sorry. Dus voor alle zekerheid besloot ik die dag een goeie maat van me mee te nemen, die ik had leren kennen in de gevangenis. Het ging om de bekende ex-kickbokskampioen Jan Oosterbaan, een gozer die echt voor niemand opzij gaat. Het enige wat ik hem heb verteld, is dat het om een transactie ging waarmee veel geld was gemoeid, verder niets. We spraken af dat ik naar binnen zou gaan en dat hij de boel buiten in de gaten zou houden."
Keurige dame
"Ook de Zwitser bleek niet alleen te zijn gekomen. Hij was in gezelschap van een keurige dame, die Duits sprak met een vet Nederlands accent. Ik zei ook meteen: 'Zou u maar niet gewoon Nederlands spreken, mevrouw? Dat is voor ons beiden een stuk makkelijker.' De vrouw schoof even ongemakkelijk in haar stoel en gaf toe dat ze inderdaad Nederlandse was. Op dat moment ging het bekende alarmbelletje weer af. Ik voelde gewoon dat deze dame wel eens van de politie zou kunnen zijn. Maar ja, dan gaat er vervolgens een koffertje met ongeveer 150.000 euro en nog wat Zwitserse francs open en maakt de ongerustheid onmiddellijk plaats voor platte hebzucht. Ik bleef echter koel, want ik wist dat slechts een klein percentage daarvan uiteindelijk naar mij toe zou gaan. Het koffertje ging weer dicht en zou zolang door de vrouw in bewaring worden gehouden."
Woonwagenkamp
"De volgende stap was een rit naar het Novotel in Schiedam. Daar zou ik een sleutel krijgen en een briefje met de plek waar de klok kon worden opgehaald. Ik wist zelf namelijk ook niet waar dat ding stond; ik was ook maar een schakeltje in het geheel. In de hal van het hotel, nota bene onder het toeziend oog van bewakingscamera's, kwam een man op me af die me het briefje en de sleutel gaf. Vervolgens ben ik samen met de Zwitser op pad gegaan. Het kostte me nog de nodige moeite om het adres te vinden, maar na lang zoeken kwam ik bij een klein woonwagenkamp terecht. De sleutel hoorde bij een witte bestelbus, die tot mijn grote schrik leeg bleek te zijn. Dus ik meteen bellen.
'Ja', zeiden ze aan de andere kant van de lijn, 'kom over een halfuurtje maar terug.'
Toen, eindelijk, na een hoop geharrewar, stond de bus klaar met de klok achterin. Zwijgend reden we terug naar het Novotel. De overdracht zat er nu bijna op. De Zwitser kon zijn vrouwelijke partner bellen, die dan na ongeveer een kwartier bij het Novotel zou aankomen om het geld over te dragen. Dat zou ik vervolgens binnen aan mijn contactpersoon overhandigen, klaar. Iedereen blij."
Gierende banden
"Maar het liep anders. Op het moment dat de Zwitser de telefoon oppakte en doorgaf dat het geld kon worden gebracht, klonk dat voor mij als het signaal dat er tot arrestatie kon worden overgegaan. Extra verdacht vond ik het dat de Zwitser voorstelde om even een stukje te lopen. Ik dacht: waarvoor moeten we nu ineens een stukje gaan lopen? Op hetzelfde moment speelde zich voor mijn ogen een inmiddels al vertrouwd schouwspel af. Van alle kanten auto's, gierende banden, zwaarbewapende AT-ers, boeien om, kap over mijn hoofd, klaar. M'n secondant Jan Oosterbaan was hetzelfde lot beschoren. Voor de vierde keer in mijn leven werd ik, Richard L., voormalig brigadier van politie, ex-CID'er, als een levensgevaarlijke crimineel in de boeien geslagen. Het begon zowaar een beetje te wennen. Onderweg naar het bureau maakte ik mezelf wijs dat mij weinig kon worden verweten. Ik kon aan de hand van alle correspondentie aantonen dat ik te goeder trouw had gehandeld. Maar dat bleek een misrekening. De zaak werd wederom zeer hoog opgenomen."
Heling
Richard wordt veroordeeld tot een gevangenisstraf van een jaar, waarvan vier maanden voorwaardelijk, wegens heling. Het feit dat hij de naam van zijn 'relatie' nooit heeft willen noemen heeft daarbij meegewogen. "Iets waar ik helaas te laat achter kwam, was dat mijn rechter dezelfde persoon was als degene die in mijn corruptiezaak officier van justitie was. Als ik dat eerder had geweten, had ik de rechtbank kunnen wraken, want echt onpartijdig kon je deze rechter natuurlijk niet meer noemen.
Terugdenkend aan de hele affaire voel ik enerzijds respect voor de geraffineerde manier waarop de zaak is aangepakt, want eerlijk is eerlijk: met name die Zwitserse infiltrant heeft zijn job perfect gedaan. Anderzijds heb ik het idee dat er enige politieke druk aan te pas is gekomen om de zaak met zoveel geld en middelen tot een goed einde te brengen. Josselin is immers een persoonlijke vriend van Chirac. Dat ik uiteindelijk zo'n harde douw heb gekregen, kon dus eigenlijk niet uitblijven. Barbertje moest hangen."
Lijkt me een zeer boeiend boek. Maar eens op de kop tikken ergens binnenkort.
Geplaatst door: YM | 26 april 2006 om 8:38